Hans Mantel: “200 jaar oud? Dat is jong!”

Jazz-bassist en musicoloog Hans Mantel geeft een lesje tijdlezen voor dummies.

Het was me bij het lesgeven al eens eerder opgevallen dat sommige studenten moeite hebben met inzicht krijgen in lange tijdslijnen. Daarbij viel het me op dat het met name mijn Amerikaanse studenten zijn die toch heel anders over historische tijdspannen denken dan Europese of Aziatische studenten. Deze week werd me dat weer eens duidelijk toen een Amerikaanse student zei dat de universiteit in zijn stad heel oud was; wel tweehonderd jaar.

Voor Europese studenten is tweehonderd jaar natuurlijk niets; op dit continent en in Engeland zijn er universiteiten die wel zevenhonderd jaar oud zijn. Amerika zelf is als land natuurlijk net iets meer 250 jaar oud en dat moet de kijk van Amerikanen op wat ‘oud’ betekent natuurlijk wel beïnvloeden.

Van de week dacht ik zo’n Amerikaanse student van mij eens iets duidelijk te maken. Onlangs was ik in Istanbul, het New York van de jaren 500, en had een paar goede foto gemaakt van het interieur van de Hagia Sofia. Een aanvankelijk als Byzantijnse kerk opgetrokken buitengewoon imponerend gebouw dat daarna als katholieke, toen Grieks-orthodoxe kerk en daarna als moskee in gebruik werd genomen.

Ik liet die student van mij foto’s van dat interieur zien en vroeg aan hem; “Kijk hier eens naar en vertel me eens hoe oud je denkt dat dit is.” Hij bestudeerde de foto’s aandachtig en zei toen: “1700 of 1800; zoiets….”

“Nou”, zei ik, “toen Columbus in 1492 naar Spanje terugvoer om aan de koningen te gaan vertellen wat hij aan de overkant van de oceaan aan nieuw land had aangetroffen, was de Hagia Sofia al bijna duizend jaar in gebruik. Dat is dus twee keer zo lang als de periode van Columbus tot het heden.

Ik kon aan het gezicht van de student zien dat hij grootste moeite had om proporties van dat gegeven goed in beeld te krijgen. Wat is geschiedenis toch fascinerend.

De Sublime Berichten: maandag t/m vrijdag om 12.30: experts uit alle hoeken van de samenleving met een frisse kijk op de wereld.

Bericht achterlaten