Maak kans op een boxspring! - Klik Hier
Het Greta Thunberg-effect
17

Het Greta Thunberg-effect

Jaaroverzicht klimaatverandering 2019: het is vijf-voor-twaalf, maar het ‘Greta Thunberg-effect’ is bemoedigend

Een tropische zomer in Nederland, smeltende gletsjers en (ei)landen die steeds meer opgeslokt worden door de zee. De gevolgen van klimaatverandering werden in afgelopen in 2019 meer voelbaar.

Het bracht jong en oud op de been, het ‘Greta Thunberg-effect deed zijn intrede, wetenschappers wisten elektriciteit uit sneeuw op te wekken en klimaatbeleid werd flink aangescherpt. 

Time magazine riep haar uit tot persoon van het jaar: de 16-jarige Greta Thunberg, die tijdens de klimaattop in Polen voor het eerst de wereldleiders toesprak. Ze vroeg hen om snel in actie te komen voor het klimaat. En dat was niet het enige wat Greta deed om aandacht te vragen voor klimaatverandering. Elke vrijdag spijbelde ze – en stond ze met een spandoek voor het Zweedse parlement.

Veel jongeren raakten geïnspireerd door haar acties. In Brussel gingen meer dan 12-duizend scholieren de straat op om te protesteren. Een maand later volgde forse versterking van hogescholen en universiteiten door heel België. En ook Nederlandse scholieren kwamen in actie voor een beter klimaat. De eerste Nederlandse Klimaatmars vond plaats op 10 maart in Amsterdam. Meer dan 10 duizend scholieren gingen de straat op om te strijden voor een beter klimaat en de politiek wakker te schudden.

Volgens sociologen van de North Carolina State University bestaat het ‘Greta Thunberg-effect’. Al die kinderen die de straat op gaan voor een beter klimaat, beïnvloeden hun ouders ‘wel degelijk’, stond in de kranten. Volgens de onderzoekers komt dat in de eerste plaats doordat de mening van de kinderen niet politiek gekleurd is. Ook speelt mee dat ouders oprecht geïnteresseerd zijn in wat hun kinderen bezighoudt. De sociologen noemen die uitkomsten ‘bemoedigend’. Want door in gesprek te gaan met oudere generaties, kunnen de kinderen een verschil maken, zeggen zij.

Climat Action Summit

In september vonden de Wereldwijde klimaatstakingen plaats. Van Abidjan tot Maastricht en van Jakarta tot Sydney: overal ter wereld gingen extra veel mensen de straat op om te demonstreren voor het milieu. Op vrijdag 27 september vond in Nederland een grote staking plaats, in Den Haag. Daar liepen 35-duizend mensen richting Malieveld om te betogen voor het klimaat.

De protesten werden gehouden rond de Climate Action Summit die op 23 september startte in New York. De top moest deelnemende landen aansporen om hun uitstoot sneller af te bouwen. En dat is hard nodig, zei secretaris-generaal Antonio Guterres tijdens de openingsceremonie.

Het meest besproken onderdeel van de klimaattop was zonder twijfel de speech van Greta Thunberg. Zij bracht een emotionele speech met een harde boodschap. En dat leverde enorm verschillende reacties op. De een noemt haar gehersenspoeld en zegt dat haar speech één groot toneelstuk is, de ander vindt ‘m overtuigend en passievol. Wat het opleverde:
• Bondskanselier Angela Merkel kondigde aan de komende 10 jaar 60 miljard te gaan investeren in de overgang naar schone en hernieuwbare energie.
• Rusland trad toe tot het Klimaatakkoord van Parijs. Daarbij maakt het land niet duidelijk hoe ze hun CO2-uitstoot gaan verminderen. Wel kondigen ze aan om meer bossen te gaan aanleggen.
• En onder leiding van Nederland en Costa Rica werd een programma gelanceerd voor landen die een ambitieuzer klimaatbeleid willen voeren, maar daar niet genoeg geld voor hebben. Onder andere Denemarken en Zweden hebben al aangekondigd daar geld voor vrij te maken.

Het Nederlandse klimaatakkoord

Tijdens zijn troonrede op Prinsjesdag, sprak koning Willem-Alexander over het oog op de toekomst, dat moet ook meer moet terugkomen in al het nieuwe beleid van de overheid. En wel met behulp van een generatietoets, vond een meerderheid van de Tweede Kamer. Zo’n generatietoets moet bepalen of nieuw beleid wel eerlijk is voor de jongeren in het land. Denk bijvoorbeeld aan klimaatplannen, waar de jongste generatie het langst de gevolgen van zal ondervinden.

Rutte reageerde op het voorstel door te zeggen dat ‘deze handschoen wordt opgepakt’. Het leverde een klimaatakkoord op. Huizen isoleren, windmolens installeren en laadpalen plaatsen. De maatregelen hebben nog een ander gunstig effect. Het klimaatakkoord zorgt straks voor tienduizenden nieuwe banen, bleek uit onderzoek van TNO: 39- tot 70-duizend voltijdbanen, in de komende tien jaar. Het gaat dan vooral om banen in projectontwikkeling, de bouw en de installatiebranche. Natuurlijk gaan door de energietransitie ook banen in de olie- en kolensector verloren. Maar volgens de Nederlandse Vereniging voor Duurzame Energie is iedere geschrapte baan in de fossiele sector goed voor zeven nieuwe zogenoemde ‘klimaatbanen’.

Tijd voor nog meer actie

De grotere bewustwording leidt niet alleen tot plannenmakerij en beleidswijzigingen. Het zorgt ook voor daadwerkelijke actie en een grote(re) vindingrijkheid. Om maar enkele zaken te noemen:

  • Steeds meer mensen vervangen hun tuintegels en steentjes door planten, bloemen en bomen, en dat is goed nieuws voor insecten. Ook zorgt meer groen in de tuin voor verkoeling als het warm is. Bij hoosbuien kan het water bovendien makkelijker worden afgevoerd. De tuincentra zijn maar wat blij met deze ontwikkeling.
  • Door het sluiten van kolencentrales, zoals afgesproken in het Energieakkoord uit 2013, daalde het energieverbruik en het verbruik van kolen in het bijzonder.
  • Shell kwam als eerste brandstofleverancier met een CO2-compensatiemogelijkheid. Je kunt CO2-neutraal rijden als je een cent meer betaalt per liter. Shell neemt de compensatie van de CO2-uitstoot vanaf de winning van ruwe olie tot aan de benzinepomp voor haar rekening.
  • Een team van technici aan de universiteit van Californië is erin geslaagd een apparaat te ontwikkelen dat elektriciteit opwekt uit sneeuw. Ze noemen het een Tribo-Electric Nano Generator, kortweg: een TENG. Het werkt door de statische elektriciteit die ontstaat door wrijving tussen sneeuw en een siliconen ondergrond op te vangen. Het kan daarom ook worden toegepast op zonnepanelen, die ’s winters bedekt zijn met sneeuw. Die hebben dan ook nut als de zon niet erop schijnt.
  • Heb jij al zonnepanelen op je dak liggen? Steeds meer mensen wel – en daardoor wordt er in toenemende mate groene stroom opgewekt in Nederland. In 2018 werd er 8 procent meer groene stroom opgewekt dan in 2017. In totaal is nu zo’n 15 procent van alle energieverbruik groen. De groei is dus te danken aan het toenemende aantal zonnepanelen, maar de meeste groene stroom komt nog altijd van windmolens.
  • Langs de snelweg A50 bij Uden staat de grootste ‘zonnemuur’ ter wereld: een geluidsscherm van zo’n 400 meter lang en 5 meter hoog, vol met zonnecellen die energie opwekken. Het gaat om een experiment van TNO en Rijkswaterstaat, genaamd ‘Solar Highways’. De zonnemuur staat er nu meer dan een jaar, en blijkt boven verwachting te presteren. We gaan hier in de komende jaren minder lawaai door horen en meer van zien.

Terwijl al deze positieve ontwikkelingen plaatsvinden, heeft het Europees Parlement symbolisch de klimaatnoodtoestand uitgeroepen. Het gaat om een politiek signaal om de druk op te voeren. Door te onderschrijven dat er sprake is van een noodtoestand, wil het Europees Parlement laten zien dat ze achter de Europese Commissie staan, en vooral dat het tijd is voor nog meer actie. Bijvoorbeeld in de vorm van de Green Deal.

LEES OOK:

Meer constructief nieuws? Iedere werkdag op de halve uren tussen 10:30 en 18:30 hoor je bij Sublime het Nieuws van de Vooruitgang.


cta-banner

Download onze app zodat je overal kunt genieten van de beste muziek

Download de App
04:24 George Benson
love x love (edit) george benson
04:19 King Floyd
groove me king floyd
04:14 Dzihan_&_Kamien
drophere dzihan_&_kamien
04:09 Lighthouse family
high (itaal shur's beautiful urban mix) edit lighthouse family
04:05 Lizz Wright
singing in my soul lizz wright
04:01 Aretha Franklin
what a fool believes aretha franklin
03:56 Lionel Richie
dancing on the ceiling lionel richie
03:51 José James
just the way you are josé james
03:48 Kool & The Gang
ladies night kool & the gang
03:44 Gregory Porter & Laura Mvula
water under bridges gregory porter & laura mvula