Paarse strijd voor gelijkheid gender en seksualiteit

Van paarse haarlak, nagellak en armbandjes tot T-shirts met de kreet ‘Love is for everyone’. Het moge duidelijk zijn: het is vandaag Paarse Vrijdag. Een GSA-actiedag waarop middelbare scholieren laten zien dat ze oké zijn met alle vormen van gender en seksualiteit.

Overgewaaid uit Amerika werd in Nederland in 2010 de eerste Paarse Vrijdag georganiseerd. Toen honderdvijftig scholen sterk, inmiddels kleuren de leerlingen van ruim duizend middelbare scholen paars om hun solidariteit met homoseksuelen, biseksuelen, lesbiennes en transgenders te tonen. Een recordaantal.

Een verantwoordelijk geluksgevoel
De dag wordt georganiseerd door het GSA-netwerk (Gender & Sexuality Alliance). Een groep scholieren die vindt dat iedereen op school zichzelf moet kunnen zijn. Ook de scholieren van het Coornhert Lyceum in Haarlem doen dit jaar weer mee aan de paarse plechtigheid. Rogier, Thomas en Liselotte zijn de GSA-coördinatoren die de organisatie op zich hebben genomen. Een zware taak? ‘Zeker’, zegt Rogier, ‘maar het is wel een verantwoordelijkheid waar veel geluksgevoel bij komt kijken.’

Het aantal vrijwilligers waar ze de boel mee op stelten zetten steeg in korte tijd van twaalf naar dertig krachten. ‘Het is mooi om te zien dat het onderwerp ook onder jongere scholieren steeds meer speelt. Twee jaar geleden bestond de organisatie alleen maar uit mensen uit de bovenbouw, nu haken ook de brugklassers aan. Dat maakt onze organisatie op alle fronten een diverse groep’, aldus Liselotte.

‘Het is mooi om te zien dat het onderwerp ook onder jongere scholieren steeds meer speelt.’

En dat die organisatie groeit is maar goed ook: want er moet nogal het nodige geregeld worden voor zo’n dag. Liselotte: ‘In de pauzes draaien we lekker harde muziek, de hele school is versierd met paarse decoraties en we delen aan iedereen een paars armbandje uit.’ Maar op het Coornhert Lyceum houden ze het niet alleen bij paarse oppervlakkigheid. De organisatie gaat alle klassen af om diepgravende voorlichting te geven. Rogier: ‘We leggen uit wat onze community inhoudt, wat de GSA precies is en we vertellen waarom wij er zijn.’

Steuntje in de rug
En dat de GSA nodig is blijkt wel uit onderzoek. LHBTI-jongeren die zich veilig voelen op school is namelijk geen vanzelfsprekendheid. Het aantal lesbische, homo- en bi-leerlingen dat wekelijks, of zelfs dagelijks, gepest wordt is twee keer hoger dan het percentage heteroleerlingen dat te maken krijgt met pesterijen. Daardoor hebben veel middelbare scholieren moeite om voor hun geaardheid of gender uit te komen en vinden school daardoor minder leuk. Ze spijbelen vaker en hebben een minder goede band met klasgenootjes en docenten.

De LHBTI-jongeren kunnen dus wel een steuntje in de rug gebruiken. Het GSA-comité in Haarlem bedacht daar de volgende actie voor: een formulier waar je je naam op kan schrijven om je solidariteit te tonen voor deze groep. Het formulier krijgt vervolgens een ereplaats in het speciale GSA-lokaal om te laten zien hoeveel mensen hun steun betuigen. ‘Het is altijd een vol formulier en dat is heel mooi om te zien’, aldus Rogier.

Verder zijn er de zogenoemde ‘confession-boxes’ waar iedereen zijn of haar eigen verhaal in kwijt kan. De rode box is volledig anoniem. De berichten die leerlingen daarin achtergelaten worden nooit gelezen, door niemand. De berichten in de groene box mogen alleen gelezen worden door GSA-leden. ‘Zo proberen we met deze actie iedereen te helpen die zich bij de GSA wil aansluiten. Lesbiennes, homoseksuelen, biseksuelen, transgenders, interseksen maar ook hetero’s.

‘Paarse Vrijdag heeft mij, maar ook veel anderen mensen geholpen uit de kast te komen.’

Maakt Paarse Vrijdag nu echt een verschil? Volgens Rogier wel. ‘Op zo’n dag kunnen wij medescholieren informeren en het laat ook nog eens een goede herinnering achter. Paarse Vrijdag heeft mij, maar ook veel anderen mensen geholpen uit de kast te komen. Ik draag ieder jaar op Paarse Vrijdag make-up. Door deze dag krijg ik daar de kans voor en kan ik volledig mezelf zijn.’

Bericht achterlaten